De laatste paar jaar is er een explosieve groei te zien van kleine en middelgrote ambachtelijke brouwerijen, die veelal gevestigd zijn in industrieel erfgoed. Deze brouwerijen brouwen niet alleen, maar ze hebben vaak ook een proeflokaal en een restaurant, organiseren allerlei andere activiteiten en hebben een positief effect op de omgeving.

Van bierbrouwer naar gastheer/-vrouw
Afgelopen december was ik ruim een week in Vancouver. Wat mij daar opviel waren de vele kleine en middelgrote brouwerijen in voormalige industriële gebieden van de stad waar lokaal bier wordt gebrouwen. Veel van deze brouwerijen hebben trendy ‘brewpubs’ waar het bier kan worden geproefd en waar ook gegeten kan worden. Andere ondernemers spelen in op de toename van trendy brewpubs door tours te organiseren langs deze brouwerijen. Met vrienden bezocht ik de brouwerij Craft Beer Market in het voormalige Olympische dorp.

... en naar aanjager van gentrificatie
Veel van de brouwerijen werken samen met ‘food trucks’, waardoor de eetbeleving wordt uitgebouwd en tegelijkertijd meer (andere) bezoekers worden getrokken. Dit versterkt de aantrekkingskracht en levendigheid van deze industriële gebieden, waardoor andere commerciële activiteiten worden gestimuleerd. 33 Acres Brewing Company is een van de brouwerijen die dit doet.

Flickr-Kyle-Pearce.jpg#asset:2616

Craft Beer Market (Foto: Flickr - Kyle Pearce)

Voor de cijferfetisjist
Ook in Nederland is er de laatste jaren sprake van een explosieve groei van kleine lokale brouwerijen. Volgens de website www.cambrinus.nl is in de periode 1985 - 2000 het aantal brouwerijen netto met 40 toegenomen (saldo van startende en gesloten brouwerijen). In de 15 jaar daarna (2000-2015) was de netto toename zelfs 320 (gemiddeld 11% per jaar). Maar vanaf 2014 is het aantal brouwerijen explosief gegroeid (gemiddeld 27% per jaar). En sinds 2015 is het aantal in Nederland voor het eerst groter dan in België! De ontwikkeling van deze kleine start-ups laat een tegenbeweging zien van de schaalvergroting en globalisering van brouwerijen gedurende de afgelopen 15 jaar.

Volgens www.biernet.nl staat Nederland inmiddels op de derde plaats in Europa qua biercultuur, na België en Duitsland. Het gaat hierbij niet alleen om de consumptie van bier, maar vooral om de biercultuur in een land en de liefde voor bier. De toenemende aandacht voor bier en ambachtelijke brouwerijen blijkt ook uit het – overigens nogal oppervlakkige – TV-programma ‘Leven in de brouwerij’ van Kasper van Kooten en Patrick Stoof, die op zoek gaan naar het geheim achter het lekkerste bier. Het wordt sinds 30 januari 2017 wekelijks uitgezonden op maandagavond en is gebaseerd op het Vlaamse Tournée Générale.

Een paar bijzondere brouwerijen in Nederland
De nieuwe brouwerijen spelen in op de toenemende aandacht voor authenticiteit, ambacht en vakmanschap. Net als in Vancouver zijn deze start-ups vaak gevestigd in industrieel erfgoed, zoals in fabrieken en pakhuizen en op industrieterreinen. Een deel van de brouwerijen beperkt zich tot het brouwen, anderen combineren het brouwen van bier met een proeflokaal, restaurant, muziek en/of andere activiteiten. Voorbeelden hiervan zijn:

  • Oedipus Brewing in het voormalige Storkcomplex in Amsterdam (www.oedipus.com) met een ‘taproom’ voor bier, eten, kunst en muziek en een festival.

  • Homeland Brewery Amsterdam (www.homeland-brewery.nl) op het voormalige Marineterrein in Hotel/Pension Homeland. Alleen verkrijgbaar op vijf 'unieke' plekken in Amsterdam.

  • Oproer Brewery, Brewpub & Restaurant in een voormalige busremise in Utrecht (www.oproerbrouwerij.nl) met brewpub en restaurant.

  • Kaapse Brouwers Rotterdam (www.kaapsebrouwers.nl) met proeflokaal, keuken, muziek en events. De brouwerij is onderdeel van de Fenix Food Factory op Katendrecht.

 Brouwerij Oproer

Brouwerij Oproer (foto: Karin Swart)

... tot slot het (onvermijdelijke) bierfestival
Parallel aan de opkomst van nieuwe, kleine brouwerijen zien we ook de bierfestivals ontstaan. Oedipus Breweries heeft vorig jaar voor het eerst een bierfestival georganiseerd, maar de laatste paar jaar gebeurt dat ook in vele andere steden, vaak in het teken van een bepaald soort bier. Rondom het thema bier ontstaan allerlei activiteiten die van belang zijn voor de leisuremarkt. De vestiging van kleine lokale brouwerijen biedt een extra mogelijkheid om industriële panden en gebieden nieuw leven in te blazen.