Het faillissement van Lehman Brothers in 2008 luidde wereldwijd de economische crisis in. Voor de voormalige locomotiefwerkplaats in de spoorzone in Tilburg bleek dat een geluk bij een ongeluk. De projectontwikkelaar die de werkplaats zou slopen om het gebied te herontwikkelen met kantoren en woningen haakte af. De gemeente heeft daarna de LocHal voor 1 euro overgenomen en herontwikkeld met als eindresultaat een nieuwe inspirerende plek voor inwoners van Tilburg en ver daarbuiten. Wij zijn er niet lang na de opening gaan kijken en hebben gesproken met Chris van Koppen, directeur van KunstLoc Brabant (voorheen bkkc en kunstbalie).

Een prachtig resultaat
De LocHal is een stoere ‘cultuurkathedraal’ van staal en glas geworden, van meer dan 11.000 vierkante meter, waar één commerciële en twee culturele partners zijn gehuisvest. Het zijn de Bibliotheek Midden-Brabant, KunstLoc Brabant en Seats2Meet. Bij de profilering van deze partners staat de identiteit van de LocHal centraal. Er is een overkoepelend LocHal-logo ontworpen dat in alle uitingen wordt gebruikt en er is een website voor de LocHal. De drie partners presenteren zich onder deze paraplu. Ook programmeren zij gezamenlijk de LocHal aan de hand van een thema dat elk kwartaal wisselt. Iedere partner haakt op het thema in met eigen activiteiten. De bibliotheek programmeert hiervoor bijvoorbeeld verschillende labs die zij hebben gerealiseerd. Er is onder andere een digilab, foodlab, futurelab en gamelab. Het thema in het eerste kwartaal van 2019 is ‘Transformatie’.

Bijzonder is ook te vermelden dat de LocHal de Glazen Muziekzaal uit de Beurs van Berlage in Amsterdam voor 1 euro heeft kunnen overnemen en deze in zijn geheel een plek heeft gegeven in de hal. De Glazen Muziekzaal, die daarnaast ook voor bijeenkomsten wordt gebruikt, wordt samen met 14 vergaderruimtes geëxploiteerd door Seats2Meet.

Al met al kan het geheel als een verrijking voor Tilburg en Nederland worden bestempeld. Het is daarom terecht dat de LocHal de afgelopen maanden veel media-aandacht heeft gekregen.

Stephen Hodes

Een gezamenlijk proces van begin af aan
De gemeente Tilburg heeft het initiatief genomen voor de herontwikkeling van de LocHal, en heeft Bibliotheek Midden-Brabant, KunstLoc Brabant en Seats2Meet gevraagd als hoofdbewoners. De gemeente heeft deze hoofdbewoners van begin af aan als partners in het proces betrokken. Zo is gezamenlijk gekozen voor de architecten, Civic Architects en Inside Outside, en zaten gemeente, partners en architecten samen aan tafel bij het uitwerken en realiseren van de plannen. Ook heeft de gemeente de keuze van de interieurarchitect, Francien Houben van Mecanoo, en de verdere inrichting bij de partners neergelegd. De totale investering van de herontwikkeling van de LocHal bedroeg circa € 40 miljoen waarvan € 35 miljoen voor het gebouw.

Stephen Hodes

Samenwerking tot in de haarvaten
De drie partners werken nauw samen. Zij zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor de LocHal en vormen samen een directieteam dat maandelijks overlegt. De samenwerking tussen de drie partners is er niet alleen op het niveau van de directie. De inrichting werd gedaan door medewerkers van de bibliotheek en KunstLoc, voor de gezamenlijke programmering wordt veel afgestemd. Ook is er één office voor alle medewerkers die op flexplekken door elkaar heen zitten.

Belangrijke aandachtspunten
Het idee was om de verschillende horecafaciliteiten in de LocHal door één partij te laten exploiteren. Dat is niet gelukt. Er is een Stadscafé, een Stadsbalkon en een horecafaciliteit in Seats2Meet. De bibliotheek exploiteert het Stadscafé waarvan de dienstverlening en de wachttijden, ten tijde van ons bezoek, nog niet vlekkeloos verlopen. Seats2Meet is verantwoordelijk voor de horecafaciliteiten bij de vergaderzalen. Voor het Stadsbalkon zoekt men nog naar een exploitant.

Ondanks alle modelberekeningen die vooraf zijn gemaakt, is de klimaatbeheersing nog een punt van aandacht. Door het vele staal en glas en de hoogte van het gebouw is de (gevoels)temperatuur nog niet overal aangenaam.

De LocHal meer dan een omrit waard
De LocHal is een aanwinst voor Tilburg en Nederland. Ga er zeker langs wanneer de kans zich voordoet.

Stephen Hodes