In de zomer van 2018 heeft de Maasheggen de status van ‘UNESCO mens en biosfeergebied’ gekregen. Voor bezoekers is het echter onduidelijk waar het gebied zich precies bevindt, waar de grenzen liggen, waar de entrees zijn en wat er allemaal te zien en te doen is. De gemeenten Boxmeer en Cuijk hebben ons gevraagd te onderzoeken welke locatie(s) de meeste potentie bieden om te fungeren als toegangspoort naar de Maasheggen en hoe deze toegangspoorten, in onderlinge samenhang, op een aantrekkelijke manier kunnen worden ontwikkeld.

De Maasheggen: waar ligt het en wat is het?
De Maasheggen is het oudste cultuurlandschap van Nederland en uniek in West-Europa. Het gebied ligt in het oosten van Noord-Brabant en volgt de Maas van het zuiden van de gemeente Boxmeer tot het noorden van de gemeente Cuijk. Het gebied is karakteristiek door de verdeling van het landschap in een groot aantal kleine landbouwpercelen van 90 bij 90 meter die van elkaar zijn gescheiden door meidoornheggen. Het is een mozaïek van heggen, weiden, drinkpoelen en oude knotbomen dat al eeuwen een veilige plek biedt aan diverse planten en dieren.

Maasheggen
Foto: DymphieH (flickr)

Aan de slag met kaarten
Wij hebben in beeld gebracht waar de mooiste delen van het Maasheggengebied liggen en waar voorzieningen voor bezoekers gesitueerd zijn: wandel- en fietspaden, horecagelegenheden, bezienswaardigheden, cultureel erfgoed, attracties, NS-stations en veerponten. In samenwerking met een landschapsarchitect hebben we dit op een kaart uitgetekend op basis waarvan logische concentratieplekken voor toegangspoorten zichtbaar worden.

Amager Nature Park
Foto: Amager Nature Park, ArchDaily

Conceptuele ontwikkeling van toegangspoorten met referenties
Momenteel ontwikkelen we een aantal concepten voor toegangspoorten. Deze variëren van plekken waar informatie over het landschap wordt gegeven, zoals in een bezoekerscentrum of met informatieborden, concentratiepunten die als startpunten van routes kunnen fungeren en fysieke markeringen in het landschap als entree of begrenzing van het gebied, bewegwijzering, markering van bijzondere punten, rust- en uitzichtpunten.

Er zijn veel interessante voorbeelden in Nederland en daarbuiten. De Nederlandse Spoorwegen start bijvoorbeeld een pilot met buitenpoorten in het voormalige station van Santpoort-Noord. Het Haarlemmermeermuseum Cruquius heeft markering in het landschap gecreëerd aan de hand van meerpalen die het erfgoed van de Haarlemmermeerpolder belichten. In Denemarken en Noorwegen zijn ook veel mooie voorbeelden te zien, zoals in Amager Nature Park bij Kopenhagen waar een entreegebouw, een uitzichttoren, een open paviljoen om het gebied te bekijken, even uit te rusten of te schuilen en een pier in het water zijn gerealiseerd. In Noorwegen is er Storberget Viewpoint and Rest Stop Area waarbij langs routes door de mooiste landschappen van Noorwegen architectonisch hoogwaardige uitzichtpunten en rustplekken zijn gecreëerd.

Schakels aan een ketting
Foto: Schakels aan een ketting, Haarlemmermeermuseum Cruquius

Op weg naar toegangspoorten voor de Maasheggen
Met deze conceptuele ontwikkeling van toegangspoorten als basis gaan we voor de Maasheggen passende toegangspoorten ontwikkelen met als doel duidelijk te maken waar het gebied zich precies bevindt, waar de entrees zijn en wat er allemaal te zien en te doen is.